सोमबार, २४ मङि्सर २०७५, ०७ : ३९
विना रोकतोक चल्छन् वीपी राजमार्गमा प्रतिवन्धित सवारी साधन
आइतबार, २७ फागुन २०७४

शंखर पहाडी ‘गौरब’

अर्थ संसार, वनेपा– वनेपा बर्दीबास बीपी राजमार्गमा पछिल्लो समयमा अनाधिकृत रुपमा सवारी चलाउने क्रम तीव्र भएको छ । यातायात व्यवस्था विभाग र राजमार्गमा खटिएका जनपथ प्रहरी र ट्राफिक प्रहरीसँगको सेटिङमा राजर्मागमा दैनिक सयौं अनाधिकृत सवारी चलिरहेका छन् ।

तर, दुबै निकाय एकअर्कालाई आरोप लगाउँदै त्यसलाई नियन्त्रणमा लिन उदाशीन बनेका छन । आर्थिक चलखेलका आधारमा बर्दीबास सिन्धुली खुर्कोट वनेपा  सडक खण्डमा प्रतिवन्धित ठूला र मालबाहक सवारी साधनहरु विना रोकतोक  आवात जावत गरी रहेका छन  । जसले बीपी राजमार्गको अस्तित्व नै संकटमा पार्ने अवस्था आएको सडक विभागकै अधिकारीहरु बताउँछन् ।

‘प्रहरी र यातायात विभागको सेटिङमा ठूला र मालबाहक सवारीलाई आवत जावत गर्न खुलमखुल्ला  दिइँदैछ ।  विभाग पनि नियमित अनुगमनमा जाँदैन’ यसिया कै नमूना राजमार्गका रुपमा बनाइएको बिपी राजमार्गको भविष्य दीगो नहुने अवस्था आएको यातायात व्यवस्था विभागका  एक अधिकारीले बताए ।

सडक विभागले एक वर्षका बीचमा वीपी राजमार्गमा अनाधिकृत रुपमा चलेका १ हजारभन्दा बढी ठुला सवारी साधनलाई कारवाही गरेको  यातायात व्यवस्था विभागमा महानिर्देशक रुपानारायण भट्टराईले बताउनु भयो । ५ सयभन्दा बढीको रुट इजाजत खारेज गरिएको भट्टराईको दावी छ ।

‘हामीले कारवाही गरेपनि सेटिङमा राजमार्गमा ती गाडी चलिरहेकै छन,’ भट्टराई भन्छन,’हामी रोक्न सँधै राजमार्गमा बस्न सक्दैनौं । त्यसको फाइदा प्रहरी र व्यवसायीले उठाइरहेका छन् ।’

यातायात व्यवस्था विभागको दोहोरो भूमिकाका कारण समस्या सिर्जना भएको जिल्ला ट्राफिक प्रहरी कार्यालय सिन्धुलीका प्रमुख सहायक निरीक्षक चन्द्र श्रेष्ठ बताउँछन् ।

‘सिन्धुलीमाडीसम्म ठुला तथा साना सवारी साधन आउन जान पाउँछन् । एउटै गाडीलाई तराईबाट सिन्धुलीसम्मको र खुर्कोटबाट काठमाडौंसम्मको पनि रुट इजाजत दिइएको छ,’ यात्रु लिएर सिन्धुली आएको गाडीसँग खुर्कोटबाट काठमाडौं जाने रुट इजाजत पनि हुन्छ । यस्तो अवस्थामा बीचको बाटोमा गाडीलाई उडेर जानुस् भन्न मिल्दैन । यात्रुलाई ओरालेर अलपत्र पार्न पनि मिलेन ।’ सहायक निरीक्षक श्रेष्ठ बताउँछन् ।

बि.पी राजमार्गको  दुई स्थानमा गाडीको तौल जाँच्ने काँटा नराखेसम्म मालबाहक सवारीलाई पनि नियन्त्रण गर्न नसकिने श्रेष्ठले बताए । विभागले राजमार्गमा निषेध गरेको सवारीको मापदण्ड पनि अब्यवहारिक भएको भन्दै कतिपय अवस्थमा व्यवहारिक पाटोलाई हेर्नुपर्ने अवस्था पनि रहेको सहायक निरीक्षक श्रेष्ठले बताए ।

‘पुनर्निर्माणको कामका लागि सामाग्री ल्याउँदा हामीले रोक्यौं, त्यसमा व्यवसायी र पीडित नै हामीविरुद्ध उत्रिए,’ विभागले विनाआधार ट्रक र ट्रिपरलाई पनि इजाजत दिएको छ । हामीलाई दोष लगाएर विभाग आफू उम्किन खोजेको ट्राफिक प्रहरीको आरोप छ  ।

यो राजमार्गमा रुट इजाजत नलिएका र सो राजमार्गमा चल्न नपाउने ठूला क्षमताका सवारी नियमित चलिरहेका छन् । १८ सिटभन्दा बढीको बस चलाउन प्रतिवन्ध लगाइएको खुर्कोट सिन्धुली सडक खण्डमा ठूला बस चलिरहेका छन् ।

तर, ४० सिटसम्मका बस पनि राजमार्गमा चलिरहेको विभागको स्वीकारोक्ती छ । यातायात ब्यवस्था विभागले पछिल्लो समयमा बिपी राजमार्गमा रातको समयमा सार्वजनिक सवारी चलाउन पनि रोक लगाएको छ । यो राजमार्गमा १० टनभन्दा बढीको सवारीसाधन चलाउन नपाइने व्यवस्था पनि छ ।

तर, नियमलाई उल्लंघन गरी ठूला यात्रुबाहक बस र ट्रकहरु चलाइँदैछ । यो राजमार्गले पूर्वको १५ जिल्लासँगै तराईका सात वटा जिल्लालाई राजधानीसँग सिधै जोड्छ । साँघुरो र घुमाउँरो भएकाले यो राजमार्गको उच्च भारबहन क्षमता छैन ।

विपी राजमार्ग जापान सरकारको अनुदानमा निर्माण भएको हो । राजधानीबाट बनेपा, सिन्धुली हुँदै बर्दिबास जोड्ने विपी राजमार्ग २०५२ सालमा निर्माण सुरु गरिएको थियो । यसलाई काठमाडौं देखि पूर्वी तराई सम्म जोड्ने वैकल्पिक राजमार्गका रुपमा लिइन्छ ।

एक सय ६० किलोमिटर लम्बाई रहेको यो राजमार्ग करिव २० वर्ष लगाएर निर्माण गरिएको थियो । यो राजमार्ग जापानको २६ अर्ब लगानीमा निर्माण भएको हो । यो राजमार्गलाई व्यवसायिक बनाएर ठूला सवारीसाधन सञ्चालन गर्न दिइरहेमा छिट्टै ध्वस्त हुने सरकारको प्राविधिक परीक्षणले देखाइसकेको छ ।

तर, आर्थिक प्रलोभनका आधारमा बीपी राजमार्गको ‘दोहन’ लगातार भइरहेको छ । जसमा कारण राजमार्गका विभिन्न भागहरु वर्षेनी भासिने तथा दैनिक सवारी दुर्घटना  भइरहेको छ  ।

Copyright © 2018 Kushum Media Creation Pvt. Ltd., All Rights Reserved